İran Anayasası gereği dini liderin ölümü halinde ülke yönetimi geçici bir konseye devredilir. Bu üç kişilik kurulda Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Yargı Erki Başkanı Gulamhüseyin Muhsini Ejei ve üst düzey din adamı Ali Rıza Arafi yer alır; görev süresi, yeni lider belirlenene kadar devlet yönetimini sürdürmektir. Uzmanlar Meclisi’nin 88 üyesinden oluşan kurmaylar, yeni dini lideri tayin etme görevini üstlenir. Üyelerin meclis tarafından seçilmesi ve adayların Anayasayı Koruyucular Konseyi tarafından onaylanması gerekmektedir. Ancak bu 88 kişinin yaşayıp yaşamadığı konusundaki netlik, konseydeki üç üye hariç belirsizliğini korumaktadır. Adaylardan en az birinin Meclis çoğunluğu ile geçebilmesi için net bir çoğunluk aranır ve süreç, güvenlik ortamı nedeniyle hızlandırılmış bir tempoda ilerliyor.
Bir başka dikkat çekici durum da toplantıların güvenlik endişeleri nedeniyle online yöntemlerle de yürütülüyor olması. Kum’daki meclis binasının 3 Mart’ta gerçekleşen hava saldırısının hedef alınması, süreci güvenli bir şekilde sürdürmek için bazı görüşmelerin sanal platformlara taşınmasına yol açtı. Resmi açıklama bu konudaki ayrıntıları netleştirmese de bazı yetkililer sürecin son aşamaya geldiğini ve yeni dini liderin yakın zamanda açıklanacağını belirtiyorlar.
Yeni lider için çeşitli adaylar gündemde yer alsa da son dönemde öne çıkan isim Mücteba Hamaney oldu. Hamaney’in oğluna dair bazı iddialar uluslararası basında da zaman zaman yer alırken Tahran yönetimi henüz doğrulama yapmaktan kaçınıyor. Ayrıca Hasan Humeyni ve Ali Rıza Arafi gibi isimler de bazen adaylar arasında görülen diğer seçenekler olarak konuşuluyor. Arap medyasında ise İran Devrim Muhafızları’nın gençliğinden itibaren ilişkili gördüğü Mücteba Hamaney’in lider olması yönündeki görüşler paylaşılıyor.
Mücteba Hamaney’in IRGC ile ilişkisi konusunda öne çıkan isimlerden biri olarak gösteriliyor. ABD ve İsrail’e karşı bir dizi operasyon sonrası İran’da yeni liderlik için aday gösterilen Hamaney, resmi açıklama gelene kadar spekülasyonlar devam ediyor. Uzun yıllardır güç odaklarında etkili bir figür olarak bilinen Hamaney, özellikle IRGC ile yakın bağlarıyla dikkat çekiyor. Muhaliflerle bağlarındaki eleştirel söylemler, onun daha sert bir siyasi çizgide konumlanabileceği endişelerini beraberinde getiriyor. Resmi sonuç için açıklama bekleniyor ve uluslararası basın ile diplomatik kaynaklar, duyurunun kısa süre içinde yapılabileceğini ve gelişmelerin hızla değişebileceğini ifade ediyor.
