ABD’de FBI’ın bir kişi ya da kurum hakkında resmî soruşturma başlatma eşiği konusunda, suç şüphesini destekleyen somut kanıtlar gereklidir. Raporlara göre bu aşama aşılmadığında, kurum ön inceleme olarak adlandırılan ve daha düşük bir eşik gerektiren bir süreç başlatabiliyor. Bu süreçte belirli bir olgusal dayanak aranmaz.
GAO—Hükümet Hesap Verilebilirlik Ofisi—kamuoyuna göre FBI’ın yetkili bir amaç ve açıkça tanımlanmış bir hedef gösterdiği durumlarda, somut bir şüphe olmaksızın da değerlendirme başlatabildiğini belirtiyor. 2018-2024 döneminde FBI’ın yaklaşık 127 bin değerlendirme başlattığı bildiriliyor; bunların büyük kısmı Tip I/II olarak nitelendirilen birey ve kuruluşlara yönelik uygulamalardır, ancak 2.800 adet de Tip III olarak sınıflandırılan bölgeler için gerçekleştirildi. Tip I/II işlemleri çoğunlukla bireyler ve kuruluşlar üzerinde yoğunlaşırken, Tip III süreçleri saha ofislerinin mevcut veya potansiyel tehditleri kapsamaktadır.
Raporda; Tip I/II değerlendirmelerinin yaklaşık %14’ünün resmi soruşturmaya dönüştüğü kaydediliyor. Ancak konu kamuya mal olduğunda, iç siyasi figürler ve dini kuruluşlar gibi alanlarda dönüşüm oranları önemli ölçüde artış gösterebiliyor. 2018-2024 arasında yaklaşık 1.100 Tip I/II ve 100 Tip III dosyası hassas olarak sınıflandırıldı; bu grupların çoğunluğu kamu görevlileri oldu.
Eski FBI özel ajanı Mike German, şu değerlendirmeyi paylaştı: “Günümüzde FBI, seçtiği herkes hakkında bir dosya oluşturabilir. Erişilebilen bilgi miktarı, geçmişte bile hayal edilemeyecek kadar geniş.” Rapor, kurumun kurallara uyumluluk konusunda büyük ölçüde personelin öz bildirimine bağlı kaldığını ve bunun gerçek ihlallerin sayısını olduğundan düşük gösterebileceğini işaret ediyor. Cato Enstitüsü’nden Patrick G. Eddington ise, bu tür kullanımların ABD Anayasası’ndaki Haklar Bildirgesi açısından ciddi bir krize işaret ettiğini belirtti.
Son rapor, FBI’ın resmi soruşturma eşiğini aşmadan da gözetim faaliyetlerini sürdürdüğünü gösteriyor; bu durum, yetki sınırları ve sivil özgürlükler açısından yeni tartışmaların fitilini ateşledi.
