Hamas’ın Müzakere Stratejisi ve Gazze’nin Durumu
Wall Street Journal gazetesi, Arap yetkililere dayandırdığı haberinde, Hamas lideri Yahya Sinvar’ın, yeni müzakere turunu, İsrail’e askeri harekatını hayata geçirmesi için daha fazla zaman kazandırmaya yönelik bir blöf olarak değerlendirdiğini bildirdi. Haberde, Sinvar‘ın, Batı Şeria da dahil olmak üzere silahlı çatışmayı genişleterek Tel Aviv üzerindeki baskıyı artırmayı umduğu iddia edildi.
İsrail ile Hamas arasında, ABD, Mısır ve Katar’ın arabuluculuğunda Gazze’de ateşkes sağlanması ve esir takasının yapılması için yürütülen müzakereler, 15-16 Ağustos tarihlerinde Doha’da gerçekleştirilmişti. Hamas, daha önce de İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu‘nun yeni şartlar getirerek Gazze’de ateşkes ve esir takası anlaşmasına karşı engeller koyduğunu belirtmişti.
Hamas, Netanyahu’nun “Gazze’ye yönelik kalıcı ateşkesi ve kapsamlı geri çekilmeyi reddettiğini” ifade ederek, Tel Aviv yönetiminin Gazze’yi ikiye ayıran Netzarim Koridoru, Refah Koridoru ve Gazze Şeridi ile Mısır sınırındaki Philadelphia Koridoru’nda işgalin devam etmesi yönünde ısrar ettiğini kaydetmişti.
Öneri Uzun Süredir Masada
ABD Başkanı Biden, 31 Mayıs’ta İsrail’in 3 aşamadan oluşan yeni bir ateşkes önerisi sunduğunu açıklamıştı. Biden, bu önerinin İsrail’e ait olduğunu söylese de, İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, “belirlenen hedefler” gerçekleşinceye kadar Gazze’deki saldırılarına devam edeceklerini belirtmişti.
Netanyahu, 3 Haziran’da Meclis Dış İlişkiler ve Savunma Komitesinde yaptığı konuşmada, İsrail’in önerdiği ile Biden’ın sunduğu teklif arasında bazı boşlukların olduğunu öne sürmüştü. İsrail’in 7 Ekim’den bu yana Gazze Şeridi‘ne düzenlediği saldırılarda 16 binden fazlası çocuk, 10 bin 980’i kadın olmak üzere toplamda 40 bin 139 Filistinli yaşamını yitirmiş, 92 bin 743 kişi ise yaralanmıştır.
Philadelphia Koridoru
Philadelphia Koridoru, Selahaddin Koridoru olarak da bilinen ve Gazze ile Mısır sınırında yer alan bu koridor, 1979’da Mısır ile İsrail arasında imzalanan Camp David Anlaşması çerçevesinde tampon bölgede yer alıyor. Koridor, 14,5 kilometre uzunluğunda, birkaç yüz metre genişliğinde olup, Akdeniz’den başlayarak Kerem Ebu Salim Sınır Kapısı’na kadar uzanmaktadır.
‘Camp David’ anlaşmasına göre, Philadelphia Koridoru Filistin toprakları arasında yer almakta ancak belirli sayıda (180 zırhlı araç, 4 bin asker) İsrail güçlerinin kontrolüne bırakılmıştır. Sınırın öbür tarafında ise hafif silahlı Mısır polisinin bulunmasına izin verilmiştir.
Philadelphia Koridoru, Ağustos 2005’te İsrail’in Gazze Şeridi’nden çekilmesine kadar İsrail güçlerinin kontrolünde kalmış ve bu tarihte Avrupa Birliği’nden gözlemcilerin huzurunda Filistin yönetimine teslim edilmiştir. Eylül 2005’te İsrail ile Mısır arasında, 1979 Barış Anlaşması’nın güvenlik maddesine ek olarak, söz konusu koridorla ilgili bir anlaşma yapılmıştır.
Bu anlaşmada, Mısır’ın Gazze sınırında terör, kaçakçılık ve tünellerin tespiti gibi görevlerden sorumlu 750 sınır muhafız askeri bulundurması ve İsrail güçlerinin çekildiği Philadelphia Koridoru’nun Filistin yönetimine teslim edilmesi yer almıştır. Filistin’de 2006’da yapılan seçimleri Hamas’ın kazanması ve kısa süre sonra Gazze’de kontrolü sağlamasının ardından Philadelphia Koridoru da Hamas yönetiminin kontrolüne geçmiştir.
İsrail’in uyguladığı abluka sonucunda, Gazze’de bu koridor üzerinden Mısır’a açılan çok sayıda tünel inşa edilmiştir.
