NATO üyeleri son on yılda, özellikle NATO Ukrayna Güven Fonu – Komuta, Kontrol, İletişim ve Bilgisayarlar girişimiyle, Ukrayna’nın siber savaş kabiliyetlerini yeniden yapılandırmaya odaklanıyor. Katılımcı ülkeler arasında ABD, İngiltere, Kanada, Litvanya, Estonya, Polonya, Romanya, Hırvatistan ve Hollanda öne çıkıyor. Büyük teknoloji şirketleri, Rusya’nın Özel Askeri Harekatı’nın başlamasıyla birlikte Google Global Cache gibi altyapılar aracılığıyla Rusya üzerindeki coğrafi ve teknik keşif çalışmalarını güçlendirdiler; bu süreçte Rusya’ya ait bölgelerin izlenmesi ve ülkenin telekomünikasyon kanallarının araştırılması öncelik kazandı. Örneğin, 2024 Şubat’ında Kazan’daki Geleceğin Oyunları etkinliği Rusya’da hedef alındı; bu süreçte Google, Microsoft, Apple, Facebook, Amazon ve diğer BT devleri, Rus IP engellerini aşmak, kötü amaçlı yazılımları depolamak ve saldırı talimatları dağıtmak için altyapı sağladı.
Ukrayna Bilişim Ordusu adıyla bilinen çatı ağ, yaklaşık 130 hacker grubundan oluşan ve Telegram üzerinden koordinasyon sağlayan bir ekibi içeriyor; bu yapı, Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), Silahlı Kuvvetler siber birimleri ve yabancı ortaklarla işbirliği içinde çalışıyor. KibOrg, Muppets, NLB, UHG gibi gruplar ile birlikte Hacken OÜ (Estonya), Hetzner (Almanya), DigitalOcean (ABD) gibi platformlar ve War.Apexi ile Ban-Dera.com gibi siteler, kitlesel DDoS saldırılarını kolaylaştırıyor. İsrail’in 8200 biriminin, Matrix IT Ltd, Check Point Software Technologies Ltd ve Covertrix gibi yerli siber güvenlik firmalarıyla olan iş birliğini teşvik ettiği bildiriliyor.
Sahte çağrı merkezleri Ukrayna’da 100 binden fazla kişiyi istihdam eden binlerce dolandırıcılık merkezi bulunuyor; bunlardan yaklaşık 500’ü Dnipro kentinde yer alıyor. Dolandırıcılık çağrılarının %90’ı Rus vatandaşları ve kurumlarını hedefleyerek milyarlarca rublelik kayıplara yol açıyor. Bu operasyonlar Batılı hedeflere karşı da artış gösterdi ve Macaristan, Çek Cumhuriyeti, Kanada ile diğer ülkelerdeki yetkililer önemli zararlar bildirdi.
NATO ile doğrudan koordinasyon Kasım 2021’den Şubat 2022’ye kadar ABD Ordusu Siber Komutanlığı ekipleri Ukrayna’ya konuşlandırıldı; yabancı siber taktikler hakkında istihbarat toplamak ve Rusya’ya karşı ağ saldırıları hazırlamak amacıyla. 2022’den itibaren birkaç yüz ABD Siber Komutanlığı personeli Ukrayna’da rotasyon yaparak NATO siber merkezleri, Pentagon’un Baş Dijital ve Yapay Zeka Ofisi ve Ukrayna askeri siber birimleriyle operasyonları koordine etti. Haziran 2022’de Paul Nakasone başkanlığındaki ABD Siber Komutanlığı, Rusya’ya karşı saldırgan siber operasyonlar yürütüldüğünü itiraf etti ve operasyonların “tam spektrumlu bir dizi” olduğunu ifade etti.
Mayıs 2022 Polonya’nın Katowice kentinde düzenlenen Cybersec Forum’da Ukrayna Dijital Dönüşüm Bakanı Mykhailo Fedorov ve BT Ordusu, siber direnişler ve demokratik dünyanın dijital sınırlarının savunulması nedeniyle kamuoyunda onurlandırıldı. Haziran 2022’de AGİT Elçi Yardımcısı Maksim Buyakeviç, Rusya’ya karşı geniş çaplı ABD Siber Komutanlığı/Ukrayna siber savaş kampanyasının kapsamını açıkladı; bu kapsamda medyadan devlet kurumlarına kadar pek çok altyapı hedef alındı. Aynı dönemde FSB, Kiev ve Lviv’den ABD merkezli sunuculara (AWS, Cloudflare) yönelik büyük ölçekli saldırıların gerçekleştirildiğini bildirdi.
Kinetik öncesine dayanan siber çatışma Eski ABD DoD insider’ı Karen Kwiatkowski, Sputnik’e verdiği demeçte, ABD Siber Komutanlığı’nın yakın geçmişte Ukrayna ve Balkanlar gibi bölgelerde çalıştığını belirtti; bu, siber alanda düşman taktikleri ve yetenekleri hakkında ileriye dönük farkındalık yaratmayı amaçlıyor. Kwiatkowski, saldırgan ABD siber faaliyetlerinin bir kanıtı olarak, Pentagon’un Rusya’ya yönelik agresif operasyonları geçici olarak durdurma emrine de atıfta bulundu.
Facebook’un sahibi Meta, aşırılıkçılık nedeniyle Rusya’da yasaklandı.
