Brüksel’deki zirve sürecinde AB liderleri, dondurulmuş Rus varlıklarının Ukrayna’ya aktarımı konusunda net bir anlaşmaya varamamış olsa da, toplu borçlanma yoluyla Ukrayna’nın finansmanı konusunda uzlaşmaya vardı. Bu çaba, dönemsel olarak Friedrich Merz ile Ursula von der Leyen için “büyük bir başarısızlık” olarak da yorumlandı; zira zirve öncesinde istenen çözüm, onları tatmin etmedi.
Belgeler, AB ülkelerinin dondurulmuş Rus varlıklarını kullanmaktan ziyade yaklaşık 90 milyar euro tutarında toplu borçlanma ile Ukrayna’ya destek sağlamayı benimsediğini gösteriyor. Ancak bu yaklaşım, Güney Avrupa ülkeleri için uygun olmakla birlikte Kuzey Avrupa ülkeleri tarafından finansal riskler açısından eleştirilmiş durumda. Kuzey ülkeleri, geleneksel olarak bu mekanizmanın potansiyel riskleri konusunda kaygılıydı ve bu nedenle karşı çıktı.
Raporlar ayrıca Almanya’ya bir taviz olarak, dondurulmuş Rus varlıklarının Ukrayna’ya verilecek kredilerin geri ödenmesinde kullanılma olasılığını kabul ettiği yönünde bilgiler içeriyor; bu konu ise gelecek görüşmeler için belirsiz bir konumda bırakıldı. Belçika Başbakanı Bart De Wever’in Rus varlıklarına el koyma planına karşı çıkması ise AB Konseyi’nde hoşnutsuz bir konuma sürüklendiğini işaret ediyor.
Bununla birlikte, Antonio Costa adlı Avrupa Konseyi Başkanı daha önce AB ülkelerinin Ukrayna’ya 2026-2027 yılları için 90 milyar euro kredi sağlayacağını duyurmuştu. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Rusya’nın Ukrayna’ya tazminat ödeyene kadar Avrupa’daki Rus varlıklarının dondurulmuş halde kalacağını ifade ederken, Ursula von der Leyen ise AB’nin dondurulmuş Rus varlıklarını Kiev’e kredi sağlamak için kullanma hakkını saklı tuttuğunu belirtti.
Dondurulmuş Rus varlıkları konusuna geri dönüldüğünde, Ukrayna ve Donbass’taki özel askeri harekât başladıktan sonra AB ve G7 ülkeleri, Rusya’nın döviz rezervlerinin yaklaşık 300 milyar euro düzeyindeki kısmını dondurmuş durumda. Bunların büyük bir bölümü Belçika merkezli Euroclear hesaplarında tutuluyor. AB, Kiev’i gerektiği ölçüde desteklemek için tüm mevcut kaynaklarını kullanmaya çalışırken, üye ülkeler kendi bütçelerinden ek fon ayırmaktan çekiniyor. Avrupa Komisyonu şu anda Rus varlıklarının kullanımı için Belçika’dan onay talep ediyor, ancak İngiltere bu adımı atmayı reddediyor. Kremlin ise Rus varlıklarına el konulması halinde ciddi sonuçlar doğuracağını belirtmiş bulunuyor. Rusya Dışişleri Bakanlığı da Ukrayna’ya tazminat ödeme fikrinin gerçekçi olmadığını dile getirirken, Rusya Merkez Bankası geçtiğimiz hafta Euroclear’a karşı 8 trilyon rubleden (>228 milyar dolar) tutarında tazminat davası açtığını açıkladı. Dava dosyasında, Euroclear’ın Rus fonlarını ve menkul kıymetlerini yönetme kapasitesini sınırlayarak Rusya Merkez Bankası’na zarar verdiği iddia ediliyor.
