AB üyelerinin enerji geleceğini şekillendirmek adına nükleer politikalar konusundaki anlaşmazlıklar yeniden gündeme geldi. Paris’te gerçekleştirilen 2026 Nükleer Enerji Zirvesi,欧洲’nin enerji stratejilerinde farklı yaklaşımların açıkça görüldüğü bir platform olarak öne çıktı. Zirve süresince AB ve Fransa, özellikle küçük modüler reaktörler (SMR) üzerinden yeni bir nükleer teknoloji yarışının başladığını vurguladı. Ancak Almanya, bu yaklaşımı geri dönük ve verimsiz olarak nitelendirip eleştirisini sürdürdü.
Toplantıya katılan çok sayıda ülke ve uluslararası kurum temsilcisine hitap eden Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, nükleer enerjinin küresel ölçekte güç kazanması gerektiğini ifade etti. Macron’un konuşmasında enerji bağımsızlığı ve ekonomik refah için nükleer enerjinin kritik rolü olduğuna dikkat çekildi. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ise Avrupa’nın geçmişte nükleer enerjiden uzaklaşmasını stratejik bir hata olarak değerlendirdi ve Orta Doğu’daki savaşın enerji fiyatlarını yükselttiğini belirterek nükleer ile yenilenebilir enerji arasındaki dengeyi vurguladı. InvestEU kapsamında SMR projeleri için yaklaşık 200 milyon euroluk garanti desteği sağlanacağını da duyurdu.
Avrupa içindeki bölünmeler belirginleşiyor. Fransa, İtalya, Polonya ve Macaristan başta olmak üzere 16 ülke, nükleer yatırımların artırılmasını savunuyor; buna karşı Almanya, Avusturya ve İspanya özellikle dönüşüm yolunda çekince gösteriyor. Almanya Çevre Bakanı Carsten Schneider, AB’nin mini reaktör projelerini eleştirerek Avrupa’nın rüzgar ve güneş enerjisi gibi alternatiflere yönelmesi gerektiğini savundu. Olaylı tartışmalarda küçük reaktörlerin tehlikeli, verimsiz ve pahalı olduğu yönündeki görüşler de öne çıktı.
Uzmanlar, nükleer projelerin önündeki en büyük engellerden birinin yüksek maliyetler ve uzun inşaat süreçleri olduğunu belirtiyor. Fransa’daki Flamanville reaktörü bunun çarpıcı örneklerinden biri olarak gösteriliyor: Projenin maliyeti 3 milyar eurodan 13 milyar euroya yükseldi ve inşaat süresi 5 yıldan 17 yıla çıktı. Buna karşılık Macron, nükleer projelerin de Ortak Avrupa Çıkarı için Önemli Projeler (IPCEI) kapsamına alınarak devlet destekleriyle hızlandırılması gerektiğini ifade ediyor.
