Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Mısır’ın MBC Masr kanalına verdiği röportajda Ortadoğu gündemine ilişkin görüşlerini paylaştı. Doha’da düzenlenen İİT ve Arap Birliği Olağanüstü Ortak Zirvesi kapsamında İsrail’in bölgedeki davranışlarına dair farklı bakış açılarını öne çıkardı.
Fidan, toplantının en önemli çıktısının, İsrail’in sadece Filistin meselesiyle sınırlı kalmayan bir yayılmacılık politikasını uluslararası platformlarda gündeme taşıması ve bölge ülkelerini bu konuya karşı daha net bir duruş sergilemeye çağırması olduğunu belirtti. Liderlerin bu süreçte mutabık kaldıklarından çok, konunun metne nasıl yansıdığına odaklandıklarını ifade etti.
“Böylesine yayılmacı bir politikanın güvenlik adına benimsenmesi herkes için tehlikeli” diyerek üzerine vurgu yaptığı değerlendirmede, dolaylı yollarla istikrarsızlığı tetikleyen bir yaklaşımın, bölgeye doğrudan müdahalenin gerekçesi haline gelmemesi gerektiğini belirtti. İsrail’in niyetlerini açıkça ortaya koyduğunu ve bölgesel yayılmacılığı bu hedefin ötesine taşıdığını belirten Fidan, bu durumun aklı başında olan İsraillilerin de karşı çıktığı bir tablo oluşturduğunu kaydetti. Bölgede barışın tesis edilmesi için tüm tarafların birlikte hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
ABD ile ilişkilerin Gazze bağlamında nasıl kullanılacağı konusundaki soruya yanıt veren Fidan, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın uluslararası diplomaside yoğun mesai harcadığını, Gazze’deki insani duruma dikkat çektiğini söyledi. “ABD’nin İsrail politikaları üzerinde sanıldığı kadar etkisi yok olabilir; hatta tersi bile mümkün” şeklinde sözlerini sürdürdü. İç politikadaki uzun zamandır var olan bir gerçeklik olduğuna işaret eden Fidan, bu olaylar üzerinden Washington’un yaklaşımının tam olarak yönlendirme gücüne sahip olmadığını belirtti.
Ortak güvenlik konusu ve bölgesel işbirliği vurgusuyla Türkiye’nin Mısır ve Suudi Arabistan ile olan ilişkilerine değinen Fidan, ticari ve siyasi alandaki ilerlemelerin altını çizdi. “Artık bölgedeki tehditler güvenlik alanında da daha yoğun işbirliğini zorunlu kılıyor; savunma sanayinde ortak çalışmalar ve güvenlik konularında daha sık diyalog şart” şeklinde konuştu. Türkiye’nin Suudi Arabistan ile savunma sanayi alanında devam eden işbirliği ile Mısır ile bu alandaki görüşmeleri sürdürdüğünü belirtti. Ayrıca bölge ülkeleriyle ortak güvenlik konularını, ekonomi, ticaret ve teknoloji alanları kadar masaya yatırmanın öncelikli olduğunu ifade etti.
Suriye’nin mevcut durumu hakkında yaptığı değerlendirmede, İsrail’in öne sürdüğü niyetler ve bölgede yaşanan istikrarsızlığın kapısını aralayabilecek potansiyel bir operasyonun endişe verici olduğunu söyledi. İsrail’in yayılmacı politikalarının bu istikrarsızlığı tetikleyebileceğini belirtti.
“Türkler tekrar geliyor; Neo-Ottoman bir politika izleniyor” iddialarına karşı Arap ülkeleri arasında mevcut tartışmalara işaret eden Fidan, bölgede dominasyon yerine “işbirliği” ve “hükmetme” yerine saygılı ortaklık prensiplerinin benimsenmesi gerektiğini vurguladı. Her ülkenin sınırları ve ulus kimliğiyle, karşılıklı saygıya dayalı bir yaklaşımın mümkün olduğuna inandığını belirtti.
Türkiye–Mısır ilişkileri konusuna gelince, iki ülke arasındaki bağların modern tarihin en iyi düzeyine ulaştığını ifade etti. Halklar arasındaki kardeşliğin derinleştiğini, siyasi elitler ve bürokrasi düzeyinde de diyalog ve işbirliğinin tüm konuları kapsayacak şekilde genişlediğini sözlerine ekledi.
