Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, Hollanda, İsveç, Norveç ve İngiltere, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland konusundaki tavrına karşı ortak bir açıklama yayımladı. Bu açıklamada, gümrük vergisi girişiminin iki taraflı ilişkileri zedeleyeceği ifade edildi.
Gazeteci Ali Çağatay, Radyo Sputnik’teki Seyir Hali programında bu ortak açıklamanın içeriğini ve Avrupa’nın tutumunu değerlendirdi. Avrupa ülkelerinin Grönland’a ilişkin askerî varlığını hatırlatarak, bazı ülkelerin bölgeye kısa süreli birlikler gönderdiğini belirtti. Almanya’nın da 15 kişilik bir birliği geri çağırdığı vurgusuyla, geri çağırma kararının ABD ile ihtilafı derinleştirmekten ziyade kendi güvenlik kaygılarından kaynaklandığını ifade etti.
İslamcı olmayan bir dayanışma vurgusu olarak nitelendirilen ortak açıklama, Danimarka ve Grönland ile dayanışmanın sürdüğünü ve gümrük vergisi adımının ikili ilişkileri zayıflatacağını net biçimde ortaya koydu. Çağatay’a göre, Avrupa birliği ülkelerinin kalıcı bir müttefiklik anlayışı, bir savaş ihtimalini azaltıyor ancak ekonomik baskılar üzerinden Grönland’a yönelik taleplerin ileride gerilim yaratma potansiyeli taşıdığını söyledi.
Kiralama senaryosu üzerinden bir analiz sunan Çağatay, ABD’nin Almanya, Fransa ve Danimarka gibi ülkeleri ikna ederek Grönland’ı uzun vadeli bir kiralamaya konu edebileceğini, bunun bölgedeki nadir toprak elementleri, doğalgaz ve petrol gibi kaynaklar üzerinde çalışmalar açabileceğini belirtti. Bu yaklaşımın, ekonomik çıkarlar ile güvenlik dengelerini yeniden şekillendireceğini ifade etti.
Donald Trump’ın Grönland sonrası Antarktika’ya yönelmesi olasılığına dikkat çeken Çağatay, Antarktika’nın dünya tatlı su rezervlerinin önemli bir bölümünü barındırdığını ve bölgedeki kaynakların kontrolünün küresel politikaları etkileyebileceğini öne sürdü. Her yıl buzulların erimesiyle ortaya çıkacak su ihtiyacının, stratejik bir arıtma ve dağıtım ağı ile karşılanmasının hedeflenebileceğini işaret etti.
