ABD ve İran arasında yürütülen müzakereler, insani ihtiyaçlar için gıda ve ilaç gibi temel taleplerin karşılanması amacıyla hız kazanabilir. Kaynaklar, görüşmelerin hafta sonu yeniden belirlenen bir araya gelmesi yönünde işaret ediyor; bu toplantı için planlar İslamabad’da pazar günü yapılacağı şeklinde konuşuluyor. İcraatın arabuluculuğunu üstlenen Pakistan’ın yanında Mısır ve Türkiye, perde arkasından sürece destek veriyor.
Müzakerelerin odak noktası olarak, ABD’nin İran’a yönelik finansal esneklik önerileri ve bu süreçte hangi insani hayat ihtiyaçlarının karşılanacağı konuları ön planda bulunuyor. Axios’a yakın kaynaklar, 6 milyar dolarlık serbest bırakmanın düşünülmüş olduğunu belirtirken, İran’ın 27 milyar dolar talep ettiği belirtiliyor. Son konuşulan rakamın 20 milyar dolar civarında olduğu iddia ediliyor. ABD’li yetkililer bu rakamların Washington’un önerileri olduğunu ifade ederken, nakit karşılığı uranyum formülünün masadaki seçeneklerden sadece biri olduğuna dikkat çekiliyor. ABD’nin, İran’dan tüm nükleer materyallerini ülke dışına göndermesini talep ettiği ve Tahran’ın ise yalnızca bu materyallerin ülke içinde seyreltilmesini kabul ettiği belirtiliyor.
Gündemdeki taslak yaklaşım, yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun bir kısmının üçüncü bir ülkeye aktarılmasını ve diğer kısmının uluslararası denetim altında İran’da seyreltilebilmesini içeriyor. Taslak mutabakat olarak adlandırılan üç sayfalık bir MOU’nun, İran’ın nükleer programında gönüllü bir moratoryum öngördüğü söyleniyor. ABD bu sürenin 20 yıl, İran’ın ise 5 yıl olarak önerdiği ifade ediliyor; arabulucular bu farkı kapatmaya çalışıyor. Ayrıca İran’ın tıbbi izotop üretimi için nükleer tesislere sahip olması, fakat tüm tesislerin yer üstünde kalması gerekliliği üzerinde mutabakat tertip ediliyor; bununla birlikte mevcut yer altı tesislerinin devre dışı bırakılması öngörülüyor.
Gündemdeki konular arasında Hürmüz Boğazı ile ilgili meseleler de bulunuyor, ancak bu başlıkta taraflar arasında ciddi farklar sürüyor. İran’ın balistik füze programı ile bölgesel gruplara verdiği destek konularının metne dahil edilip edilmeyeceği ise belirsizliğini koruyor.
Yeni temaslar için beklenti ise Suudi Arabistan temsilcilerinin de katılacağı dörtlü toplantının Türkiye’de düzenlenen bir diplomatik forum çerçevesinde yapılması yönünde. Pakistan, Mısır ve Türkiye arabulucularının yer aldığı bu toplantı, ABD ile İran arasındaki anlaşmaya ulaşma çabalarını odakta tutacak.
