Çekya’da Cumartesi günü yapılan erken sonuçlar, Memnuniyetsiz Vatandaşlar Hareketi’nin (ANO) oylarını %34.5 ile birinci parti konumuna taşıdı. Hükümet ortağı koalisyon Spolu ise yaklaşık %23.4 oy oranında kaldı.
Politico’nun Avrupa versiyonunda, Babis’in seçim kampanyasında “Ukrayna’ya desteği azaltma ve artan askeri harcamalara karşı çıkma” yönündeki vaadi hatırlatıldı ve “Bu sonuçlar bu oyların Çekya’yı AB için yeni bir baş ağrısına dönüştürebileceğini gösteriyor” yorumu paylaşıldı. Babis, kampanya merkezinde “Mutluyum” sözleriyle övgü toplarken ANO üyelerinden yüksek alkışlar aldı. Batı medyası ise Babis’in iktidara dönmesi halinde Çekya’nın Viktor Orban’ın Macaristan’ı ve Robert Fico’nun Slovakya’sı gibi AB açısından sorunlu bir konuma gelebileceğinden kaygı duyduğunu belirtti.
Andrej Babiš kimdir? Tarım ve ormancılık alanında faaliyet gösteren bir holdingi yöneten 71 yaşındaki Babiš, 2011 yılında yolsuzluk karşıtı bir hareket olarak kurduğu ANO’yu parlamentodaki ikinci büyük parti haline getirdi ve 2017-2021 döneminde başbakanlık yaptı. Batı basını, onu popülist bir Trump benzeri söylemlere sahip milyarder politikacı olarak nitelendirmektedir. Ülkesinin Ukrayna’ya koşulsuz desteğinin sona ermesi gerektiğini savunan Babiš, yeniden seçilirse Kiev’e askeri yardımı durduracağını ve Çekya’nın Avrupa’nın yeniden silahlanma çerçevesinde savunma harcamalarını artırma taahhüdünü yerine getirmeyeceğini ifade etmişti.
Mayıs ayındaki açıklamasında “Mevcut tehditlere karşılık vermek gerekir; ancak istikrarlı bir barış yalnızca diplomasıyla sağlanabilir” diyen Babiš’in, Ukrayna’daki savaşın çözümünün daha fazla silah sevkiyatında değil, diplomasi odaklı yaklaşımlarda olduğuna vurgu yaptığı görüldü.
Ekonomi politikası, AB bütçe kurallarına uyum için tasarlanan kemer sıkma önlemleriyle ters düşüyor ve daha yüksek emekli maaşları, kamu çalışanlarına zam ve altyapıya artan yatırım hedeflerini içeriyor. Ayrıca CEZ AS’in tamamen devlet elinde olmasını istiyor. Yakın dönemdeki Çek hükümetleri euroya geçişini reddederken, Babiš de ortak para birimine karşıt bir duruş sergiliyor.
