Radyo Sputnik’te Ceyhun Bozkurt’a konuşan Siyaset Bilimci Adem Kılıç, İran-İsrail gerilimini ve Hürmüz Boğazı’ndaki son gelişmeleri değerlendiriyor. Kılıç’a göre çatışmanın sınırları artık nükleer programın ötesine uzanmış durumda; süreç global enerji dinamiklerini ve ABD’nin bölgedeki egemenlik hesaplarını önemli ölçüde etkiliyor.
Olayın ana ekseni artık uranyum veya tekil bir nükleer mesele değil. İsrail’in güvenliğine dair beklentilerin de ötesine taşan bir gündem hakim; mesele tamamen Hürmüz Boğazı’na kilitlenmiş durumda. ABD’nin Hürmüz’de kendi hegemonyasını kurma hedefi olarak özetlenen bu tablo, petrol ticaretinin sadece dolar üzerinden yürütülmesi talebiyle netleşiyor. Mesaj net: kurallara uyulmazsa Hürmüz kapatılabilir.
İran ve ABD için varoluşsal endişeler bağlamında, İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın açıklamaları referans alınıyor. Kılıç, tarafların geri adım atmasının artık zorlaştığını vurgulayarak şöyle dedi: “Kalibaf’ın belirttiği 60 günlük serbest geçiş süresi sonrası ücretli geçiş sistemi devreye giriyor. Ancak önemli maddelerde bile uzlaşı olsa bile tarafların meseleyi varoluşsal olarak gördükleri bir döneme girildi. Önceki savaşlar yalnızca İran için endişe vericiydi; bugün Amerika için de aynı risk belirginleşti.”
Yeni bir çatışma ihtimali giderek daha çok konuşuluyor. Kılıç, ABD’nin müttefikleriyle olan görüş ayrılıklarına işaret ederek NATO Zirvesi’nin bu bağlamda kritik bir odak noktası olacağını belirtti. “Amerika, müttefiklerine durumu açıklamakta zorlanıyor. G7 Zirvesi’nde Trump’a sunulan anlaşma metninin aceleyle gelmesiTürkiye’de de benzer bir tabloyu NATO’da bekliyor. Trump, bu süreci müttefiklerinden destek arayışına yönlendirecek. Mevcut veriler ise Hürmüz’de yeni bir çatışmanın kaçınılmaz olduğunu gösteriyor; çünkü konu artık sadece İran için değil, ABD’nin küresel hegemonyası için de varoluşsal bir mesele haline gelmiş durumda.”
