ABD Başkanlık Seçimleri: 2024 Seçimlerinin Yaklaşan Gölgesi
Ülkede en çok oyu alan değil, en fazla delegeye ulaşan adayın başkan olduğu seçim sistemi nedeniyle, salıncak eyaletlerdeki sonuçlar her zaman daha fazla önem taşımaktadır. 5 Kasım 2024’te yapılacak 60. başkanlık seçimleri için geri sayım sona ererken, ülke genelindeki anketler Harris ile Trump‘ın kafa kafaya gittiğini gösteriyor. Real Clear Politics (RCP) adlı haber portalında yer alan son 14 anketin ortalamasına göre, hem Harris hem de Trump yüzde 48.5 destek oranına sahip. Seçim kampanya süreci boyunca birbirine oldukça yakın seyreden iki adayın seçime başa baş girmesi, birçok uzmana göre 2024 seçimlerinin tahmin edilmesi en zor seçimlerden biri olduğunu ortaya koyuyor.
Washington Post‘un haberine göre, Amerika’da seçim günü yaklaşırken, ülkenin dört bir yanındaki yerel yetkililer, şiddet olaylarıyla ilgili olası kabus senaryolarına karşı benzeri görülmemiş güvenlik önlemleri aldı. Nevada ve Washington gibi en az iki eyalet, 5 Kasım’daki başkanlık seçimleri sırasında kargaşa çıkması ihtimaline karşı Ulusal Muhafızları harekete geçirdi. Arizona Eyalet Sekreteri Adrian Fontes, kurşun geçirmez yelek giymek zorunda kaldığını açıkladı. Arizona’daki oy sayım merkezinde görevliler, sosyal medyayı gerçek zamanlı olarak izleyerek sorun bildirirken, potansiyel tehditlere karşı gözetleme yapmak için drone kullanılıyor. Ayrıca çatılara keskin nişancılar yerleştirilmesi planlanıyor.
Washington Post’un haberinde, yüzlerce seçim bürosunun kurşun geçirmez camlar, çelik kapılar ve gözetleme ekipmanlarıyla desteklendiği ve diğer eyaletlerde de benzer adımlar atıldığı vurgulandı. Bazı eyaletler seçim çalışanlarına panik butonları dağıtırken, bazıları ise postayla gelen şüpheli tozlara karşı bulaşma önleyici giysiler ve aşırı dozda opioid panzehiri stokladı. Bir süre önce Beyaz Saray çevresi, Başkan’ın konutu ve ofislerinin bulunduğu bölgenin etrafı boyunca iki metrelik ek bir çitle çevrilmişti. Bu güvenlik önlemlerinin yeni ABD başkanının 20 Ocak’taki yemin törenine kadar yürürlükte kalacağı belirtilmişti.
75 Milyondan Fazla Seçmen ‘Erken Oy’ Kullandı
ABD’de başkanlık seçimleri için bugün, bugüne kadar 75 milyondan fazla vatandaşın erken oy kullandığı bildirildi. Florida Üniversitesi Seçim Laboratuvarı, kullanılan erken oy sayısını açıkladı. Açıklamada, şu ana kadar ülke genelinde 75 milyondan fazla vatandaşın erken oy kullandığı duyuruldu. Bunlardan 40 milyondan fazlasının şahsen oy verdiği, yaklaşık 34 milyon ABD’linin ise posta yoluyla erken oy kullandığı kaydedildi. 244 milyon seçmenin bulunduğu ABD’de, 2020 yılında yapılan başkanlık seçiminde yüzde 66.6 ile rekor bir katılım sağlanmış ve 159 milyona yakın kişi oy kullanmıştı. Birçok eyalette erken oy verme işlemleri seçim gününe kadar devam ederken, posta yoluyla ya da sandığa giderek kullanılan erken oylar, 5 Kasım’da sandıkların kapanmasının ardından sayılacak.
Seçimlerde ABD’nin Filistin Politikası Etkili Olacak mı?
Müslümanların yoğun olarak yaşadığı Michigan’da, bu seçmenlerin oyları geleneksel olarak Demokrat Parti’ye yöneliyor. Ancak, 7 Ekim 2023’ten sonra İsrail’in Gazze’deki saldırıları nedeniyle Müslüman seçmenler, Biden yönetiminin Gazze politikalarını eleştiriyor. Eyaletteki Müslüman oylarına ihtiyacı olan adaylar, Gazze’deki savaşı bitirme sözü verirken, Joe Biden yönetiminin İsrail’e sürdürdüğü siyasi ve askeri yardımlar, seçmenler üzerinde soru işaretleri yaratıyor. Harris, seçim kampanyası bünyesinde düzenlediği etkinliklerde seyircilerden yükselen Gazze protestolarına karşılık, ‘Gazze’deki savaşın sona ermesi ve esirlerin bir an önce kurtarılması için elinden gelen her şeyi yapacağını’ söylüyor. Cumhuriyetçi aday Trump ise ‘başkan olmuş olsaydı Gazze’deki savaşın hiç başlamayacağını’ savunuyor. Michigan’daki bazı Müslüman toplum liderleri, 27 Ekim’de başkanlık seçiminde ‘Ortadoğu’daki savaşı sona erdireceğini söylediği için’ Trump‘ı desteklediklerini açıkladı.
Trump’tan Enflasyonu Bitirme Vaadi
Ülke genelindeki anketler, enflasyon ve ekonomik sorunlar, kürtaj ile ilgili tartışmalar ve sınır güvenliği konularının seçmenlerin oy verme kararlarında en belirleyici unsurlar olduğunu gösteriyor. Harris, gıda ve barınma maliyetlerini azaltmanın yanı sıra büyük işletmelere vergi artışı vaadi ile öne çıkıyor. Siyaset öncesi başarılı iş hayatıyla tanınan Trump ise, başkan seçilmesi halinde ‘enflasyonu bitirme’ sözü veriyor.
Trump Göç Sorununu Bitirecek mi?
Sınır eyaletleri Nevada ve Arizona’da göçmen meselesine bakış, bu salıncak eyaletlerin oyuna talip adaylar için kritik bir unsur. ABD’ye yasa dışı yollarla giren çok sayıda göçmenin cinayet suçu işlemiş olduğunu iddia eden Trump, Biden yönetimine ‘sınırın güvensizliği ve düzensiz göçmen akını’ konusunda eleştirilerde bulunuyor. “Bizim zamanımızda sınırlarımız tarihin en güvenli sınırıydı. Şimdi, katillerin ve teröristlerin akın ettiği en güvensiz sınır haline geldi.” ifadesini kullanan Trump, düzensiz göçmenler konusunda sert önlemler alacağının mesajını veriyor. ABD’de göçmen bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Harris ise, ABD’nin bu insanlar için fırsatlar ülkesi olmaya devam edeceği mesajını veriyor.
Kürtaj Meselesi Bir Diğer Değişken
Sağlık hizmetleri konusunda ise adayların karşısına son yılların en tartışmalı konusu olan kürtaj hakkı çıkıyor. Trump, en çok eleştirilen konulardan biri olan kürtaj hakkıyla ilgili daha önce ülke genelinde bir yasağı savunurken, 8 Nisan 2024’te bu konuda kararın her eyaletin inisiyatifine bırakılması gerektiğine inandığını ifade etti. Harris, Trump‘ın kadınların kürtaj hakkını ellerinden almaya çalıştığını ve buna hakkı olmadığını vurgulayarak, başkan olması halinde bu konuda net adımlar atacağı sinyalini veriyor. Salıncak eyaletlerden Pensilvanya’da, şehirli Cumhuriyetçi kadın seçmenin, kürtaj konusunda Demokrat Parti’nin görüşlerine daha yakın olduğu görülüyor.
Anketler Ne Diyor?
Bir yandan postayla ya da şahsen erken oy kullanma işlemleri devam ederken, anketler Trump ve Harris‘in başa baş gittiğini gösteriyor. Ülkede ulusal bazda yapılan tüm önemli anketleri derleyen analiz sitesi Real Clear Polling‘e göre, ulusal çaptaki anketlerde genel olarak Trump, Harris‘in yüzde 0.1 oranla önünde görünüyor. NY Times/Siena ve CNN anketlerinde durum eşit görünürken, Wall Street Journal‘da (WSJ) ise Trump‘ın, rakibinin yüzde 3 önünde olduğu belirtiliyor. İngiliz haber ajansı Reuters‘ın anketlerine göre ise mevcut ABD Başkan Yardımcısı Harris, 1 puanla yarışı önde götürüyor. CBS News‘un anketine göre de Harris 1 puan önde.
‘Salıncak Eyaletlerdeki Trump Üstünlüğü
Amerikan başkanlık seçim sistemi nedeniyle, salıncak eyaletlerdeki sonuçlar daha fazla önem taşıyor. Seçiciler Kurulu (Electoral College) adı verilen sistem dolayısıyla kritik öneme sahip 7 salıncak eyalet, Pensilvanya, Georgia, Arizona, Nevada, Michigan, North Carolina ve Wisconsin)deki anketlerin ortalamasına göre Trump, yüzde 0.8 ile az farkla Harris‘in önünde yarışı sürdürüyor. Trump‘ın, rakibi Harris‘e en büyük farkı yüzde 1.9 ile Georgia ve yüzde 2.6 ile Arizona’da attığı görülüyor. Pensilvanya’da yüzde 0.3 önde olan Trump, Nevada’da yüzde 1 ve North Carolina’da yüzde 1.5 önde görünüyor. Öte yandan Harris, Michigan’da yüzde 0.9 ve Wisconsin’de yüzde 0.3’le rakibinin önünde çıkıyor.
Cumhuriyetçilerin Adayı Donald Trump Kimdir?
New York’ta 14 Haziran 1946 tarihinde dünyaya gelen Trump, emlakçı olan babasının da teşvikiyle gençlik yıllarından itibaren emlak dünyasına ilgi duymaya başladı. Trump, 1968’de Pennsylvania Üniversitesi Ekonomi Bölümünden mezun olduktan sonra, 1971’de babasının şirketinin başına geçti ve şirkete Trump Organizasyon adını verdi. Şirketin merkezini Manhattan bölgesine taşıyan Trump, inşa ettiği oteller ve cazibeli projelerle ün kazandı. 2004 yılında Amerikan NBC kanalında ‘Çırak’ (The Apprentice) adlı programı yapmaya başlayan Trump, bu sayede dünya çapında tanınmaya başladı. Cumhuriyetçi Partiden başkan adayı olan Trump, 2016-2020 döneminde ABD başkanlığı görevini yürüttü.
Demokratların Adayı Kamala Harris Kimdir?
Harris, 1964’te California’nın Oakland şehrinde Hindistan’dan ABD’ye öğrenci olarak gelen biyolog bir anne ile Jamaika’dan ABD’ye yine öğrenci olarak gelen ekonomi profesörü siyahi bir babanın çocuğu olarak dünyaya geldi. Hukuk bölümünü dereceyle bitiren Harris, uzun yıllar San Francisco’da savcı olarak görev yaptı. 2010’da California eyaletinin ilk kadın başsavcısı seçildi. Kamala Harris, 2017’de tarihteki ikinci Afrikalı-Amerikalı kadın ve ilk Güney Asyalı-Amerikalı senatör olarak California Senatörü seçilerek kariyerine devam etti. Joe Biden, Ağustos 2019’da Harris‘i başkan yardımcısı adayı olarak seçti. Biden‘ın Kasım 2020’deki seçim zaferinin ardından Harris, ABD’nin başkan yardımcılığı görevine gelen ilk kadın, ilk siyahi ve ilk Güney Asyalı Amerikalı oldu. Harris halen Demokrat Parti’den başkan yardımcılığı görevini sürdürüyor ve başkanlık seçimlerinde galip gelirse ülkenin ilk kadın başkanı olma unvanını elde edecek.
Harris ve Trump’ın Seçim Kampanyaları Kapsamında Yaklaşık 1.4 Milyar Dolar Topladı
Demokrat Parti’nin başkan adayı Kamala Harris‘in ABD başkanı seçilmesi için yürütülen kampanyada neredeyse 1 milyar dolar toplandığı belirtildi. Cumhuriyetçi Parti’nin adayı Donald Trump‘ın ise Federal Seçim Komisyonu’nun istatistiklerine dayanan verilere ve ABD medyasının hesaplamalarına göre 400 milyon doların biraz altında para topladığı ifade edildi. Federal Seçim Komisyonu’na göre Ekim ayı ortası itibarıyla toplanan fonların neredeyse tamamı harcandı. Raporlara göre Harris‘in 118 milyon dolar, Trump‘ın ise 36.2 milyon dolarının kaldığı aktarıldı. Bu hesaplara göre adaylar toplamda 1.2 milyar dolardan fazla harcama yaptı. Seçim yarışının son aşamasında, Harris, Trump‘ın 16.2 milyon dolarına karşılık Ekim ayı başında 97.2 milyon dolar toplayarak Trump‘a neredeyse beş kat fark atmıştı. Harris, seçimden sadece birkaç ay önce aday olması sebebiyle, bağış toplama hızı açısından bir önceki seçim döngüsünde aday olan politikacıları da geride bırakmayı başardı. Harris, üç ay içinde 1 milyar dolardan fazla para toplayarak bağış toplama hızında bir rekora imza attı. Son seçimdeki iki aday toplamda 1.85 milyar dolar toplamıştı; Trump için 785 milyon dolar, Joe Biden için ise 1.06 milyar dolar toplanmıştı. Trump‘ın en cömert bağışçısı, 150 milyon dolar bağışlayan milyarder Timothy Mellon olurken, Elon Musk‘ın da 120 milyon dolar katkıda bulunduğu belirtildi. Demokrat Parti’nin adayı Kamala Harris, 76 zengin Amerikalı tarafından destekleniyor.
Seçim Öncesi ABD’den Göç Etmek İsteyenlerin Sayısında Büyük Patlama
Bloomberg‘in yayımladığı ve göç uzmanlarına dayandırdığı haberde, yaklaşan başkanlık seçimlerinden kaynaklanan siyasi istikrarsızlık ihtimali nedeniyle hatırı sayılır sayıda ABD vatandaşının göç etmeyi düşündüğü ifade edildi. Expatsi şirketinin kurucusu Jen Barnett‘e atıfta bulunan Bloomberg, söz konusu şirketin hizmetlerine olan talebin, o zamanki başkan adayları olan Joe Biden ve Donald Trump arasındaki tartışmadan sonra yüzde 900 arttığını vurguladı. Barnett, Ekim ayında yapılan bir Expatsi anketinin 7 bin ABD vatandaşının göç etmekle ilgilendiğini gösterdiğini belirterek, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki siyasi bölünmüşlüğün, macera ve kişisel gelişim gibi sebeplerden sonra, ayrılmak isteyenlerin en önemli nedenleri arasında yer aldığını sözlerine ekledi. Henley & Partners Genel Müdürü Basil Mohr-Elzeki, ABD’den gelen toplam talep sayısının 2020’den bu yana yüzde 500 arttığını ve 2024’ün ilk 10 ayında 2023’ün tamamından daha fazla talep gördüğünü söyledi. Global Citizen Solutions kurucu ortağı Artur Saraiva, Amerikalıların ayrılma kararında başkanlık seçimlerinin büyük rol oynadığını vurguladı. Bloomberg’in haberinde, birçok ABD vatandaşının yatırım yoluyla ikamet programlarını araştırdığı ve en popüler destinasyonların Antigua ve Barbuda, Portekiz, Malta, Yunanistan ve İspanya olduğu dile getirildi.
Washington İç Savaşa mı Hazırlanıyor?
Washington Post‘un haberine göre Beyaz Saray, Başkan Yardımcısı Kamala Harris‘in konutu ve diğer bazı kurumların etrafına koruyucu çitler yerleştirirken, işyeri sahiplerinin de ABD başkanlık seçimlerinde yaşanması beklenen sokak olayları nedeniyle pencere ve kapılarını kapatmaya başladığı kaydedildi. ABD basınında yer alan haberde şu cümleler yer aldı: Federal ve Bölge yetkilileri Salı günkü başkanlık seçimlerinin ardından Washington’da yaşanabilecek olası huzursuzluklara karşı hazırlanırken, Pazar günü Beyaz Saray, ABD Kongre Binası ve Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in konutu yeni güvenlik çitleriyle çevrildi. Gizli Servis, Beyaz Saray kompleksi, Hazine Bakanlığı ve Lafayette Meydanı’nın bitişik bölümlerinin yanı sıra Donanma Gözlemevi ve Harris‘in konutunun dışına yeni yüksek metal bariyerler kurdu. Washington’un yanı sıra Florida’da da başkan adayı Donald Trump‘ın seçim gecesi parti düzenleyeceği West Palm Beach’teki konferans merkezinin dışında fiziksel güvenlik önlemleri arttırıldı. Beyaz Saray yakınlarındaki işyeri sahiplerinin de güvenlik önlemlerini artırdığı gözlemlenirken, sokak seviyesindeki pencerelerin ve girişlerin de kapatıldığı ifade edildi.
