Hamaney’den Trump’a Cevap
İran’ın dini lideri Ali Hamaney, Çarşamba günü ABD Başkanı Donald Trump‘ın İran’a yönelik yaptığı açıklamalara yanıt verdi. Hamaney, Trump’ın müzakerelere dair çağrısını ‘kamuoyunun aldatılması‘ olarak değerlendirdi. Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) yetkilileri, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile bir araya gelerek Trump’ın mesajını ilettiklerini belirtmişti.
Hamaney, Trump’ın İran ile müzakerelere açık olduğunu ifade etmesinin, dünya kamuoyunu yanıltma çabası olduğunu vurgulayarak, “Bu şu anlama geliyor: Müzakerelere ve nihayetinde barışa karşı olmadığımızı ancak İran’ın buna hazır olmadığını gösteriyor” şeklinde konuştu.
Hamaney, ABD’nin geçmişteki tutumuna da dikkat çekerek, “Siz ABD olarak dönüp kendinize bakın! Birkaç yıl boyunca oturduk, müzakere ettik. Bu adam, imzalanmış ve tamamlanmış bir anlaşmayı yırtıp attı. İşe yaramayacağını bile bile nasıl müzakere edebiliriz?” dedi. Bu ifadeleriyle, ABD’nin güvenilirliğine olan inancını sorguladı.
Geçtiğimiz Cuma günü Trump, Hamaney’e bir mektup gönderdiğini ve bu mektupta İran’ın nükleer programı hakkında Tahran ile bir anlaşma yapma isteğini dile getirdi. Washington’un İran’ın nükleer sorununu çözmek için askeri ya da diplomatik yolları değerlendirdiğini ifade eden Trump, ancak nihai tercihinin müzakerelerden yana olduğunu vurguladı.
Şubat ayında, Trump, İran’a karşı askeri harekâta girişmek yerine bu ülkeyle bir anlaşma yapmaya hazır olduğunu belirtmiş, İran’ın barışçıl bir şekilde gelişmesine olanak tanıyacak ‘doğrulanmış‘ bir nükleer barış anlaşması için derhal çalışmalara başlanması çağrısında bulunmuştu.
Salı günü Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Moskova’nın İran’ın nükleer programı ile ilgili sorunların çözümünde Tahran’a yardımcı olmaya hazır olduğunu açıkladı. 2015 yılında İngiltere, Çin, Fransa, Almanya, Rusya, ABD ve İran, Tahran’ın nükleer programının engellenmesi karşılığında yaptırımların kaldırılmasını öngören bir nükleer anlaşma imzalamıştı. Ancak Donald Trump, 2018 yılında ABD’nin Kapsamlı Ortak Eylem Planı’ndan çekilmesiyle birlikte Tahran’a yönelik yaptırımları yeniden yürürlüğe koydu.
Buna yanıt olarak, İran anlaşma kapsamındaki taahhütlerini aşamalı olarak azaltmaya başlamış ve nükleer araştırmalar ile uranyum zenginleştirme seviyeleri üzerindeki kısıtlamalardan vazgeçtiğini açıklamıştı.
