Financial Times’in AB ve ABD İlişkileri Üzerine Özel Raporu
İngiltere’nin prestijli ekonomik gazetesi Financial Times (FT), adını açıklamayan yüksek seviyeli bir Avrupa Birliği (AB) yetkilisine dayandırdığı özel haberinde, Başkan Donald Trump’ın Ukrayna’dan beklenen yeni bir anlaşma çerçevesinde Kırım’ı resmen Rus toprağı olarak tanımayı talep etmesini ve bu isteğin, Avrupa ülkeleri arasında derin bir ikilem oluşturduğunu belirtti. Bu durumun, hem Kiev hem de Washington arasında siyasi ve diplomatik bir seçim zorunluluğu doğurduğu vurgulandı.
Haberde, “Durum kritik bir noktaya ulaşmış durumda. ABD’nin Kırım’ı Rusya’nın parçası olarak tanımak amacıyla atacağı her adım, ve Avrupa başkentlerine Moskova’ya uygulanan yaptırımların hafifletilmesi karşılığında sunulacak talepler, Avrupa’nın birlik ve bütünlüğünü tehdit eden ciddi bir sınava dönüşebilir” ifadeleri kullanıldı. Bu gelişmelerin, Avrupa’nın geniş çaplı güvenlik ve siyasi ilişkilerini nasıl etkileyeceği konusunda ciddi endişeler dile getirildi.
Haberde, bazı Avrupa diplomatlarının, Trump yönetiminin hazırlayacağı tek taraflı anlaşma taslağında bulunan ve Kiev ile Washington arasında tartışma konusu olabilecek maddelerin, Berlin, Londra ve diğer başkentler arasındaki ilişkilerde ciddi çatışmalara yol açabileceği öne sürüldü. Aynı zamanda, bu gelişmelerin Transatlantik güvenlik mimarisini zayıflatabileceği ve önümüzdeki Haziran ayındaki NATO Zirvesi’ni gölge altına alabileceği kaydedildi.
Bir başka kaynak, Avrupa’nın Kırım’ı Rusya’nın toprağı olarak tanımayacağını ve bu konuda ABD’ye net bir mesaj verdiğini belirterek, AB ülkelerinin Washington’u bu konuda tek taraflı hareket etmekten vazgeçirmesi gerektiğine işaret etti. Avrupa’nın ortak duruşunun, bölgesel ve küresel barışın korunması açısından hayati önemde olduğu vurgulandı.
Önceki dönemde Wall Street Journal gazetesinin, ABD’nin Kiev’den Ukrayna krizine ilişkin çeşitli tavizler koparmayı hedeflediğine dair haberinde, özellikle NATO üyeliğinden vazgeçme ve Kırım’ın resmen Rusya’ya ait olduğunu tanıma gibi adımların masada olduğu iddia edilmişti. Ayrıca, ABD’nin Zaporojye Nükleer Santrali’nin kontrolünü de doğrudan kendisinin üstlenmesini teklif ettiği öne sürüldü.
Kırım’ın 11 Yıl Önceki Yeniden Birleşmesi ve Güncel Durum
11 yıl önce, Kırım bölgesi, 2014 Mart ayında yapılan referandum sonucunda Rusya’ya katılmış ve bölgesel yönetim, yüzde 96.77 oranında, Sivastopol ise yüzde 95.6 oranında Rusya ile birleşme yönünde oy kullanmıştı. Bu referandum ve sonrasındaki gelişmeler, bölgenin uluslararası arenada hukuki ve politik açıdan tartışmalara neden olmuştur.
Ukrayna, bu durumu hâlâ işgal edilmiş topraklar olarak kabul ederken, birçok Batılı ülke ve uluslararası kuruluş, Kiev’in duruşunu destekleyerek Kırım’ın Rusya’ya katılmasını tanımamaktadır. Buna karşılık, Rusya yönetimi, Kırım halkının demokratik yollarla ve uluslararası hukuka uygun biçimde Rusya ile yeniden birleşme kararı aldığını ve bu karara güçlü biçimde sahip çıktığını defalarca dile getirmiştir. Vladimir Putin ise, Kırım meselesinin artık “kesinlikle kapandığını” ve bölgenin Rusya’nın ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulamıştır.
