ABD Başkanı Yardımcısı JD Vance liderliğindeki delegasyonun İslamabad’daki müzakerelere katılımı planlanırken, Tahran yönetiminin bu görüşmeleri kabul edip etmeyeceği henüz kesinleşmedi. Sahadaki gerilim artıyor; Hürmüz Boğazı’nda karşılıklı müdahaleler sürüyor ve ABD İran bağlantılı gemilere uyguladığı abluka ile baskıyı pekiştirirken, İran karşılık vermekten kaçınmıyor. Bu kritik eşikte, Katar merkezli Al Jazeera’ye konuşan uzmanlar dört temel senaryo üzerinde duruyorlar.
1. Senaryo: Görüşmelerin sonuçsuz kalmaması ve geçici bir mutabakatla zaman kazanılması ihtimali öne çıkıyor. Taraflar İslamabad’da toplanırsa bile nihai barış yerine geçici bir ateşkes ve nükleer adımlar ile yaptırımlar arasında bir denge kurma çabası söz konusu olabilir; ancak taraflar arasındaki uçurumlar bu senaryoyu zorlaştırıyor.
2. Senaryo: Görüşmeler sonuçsuz kalsa bile geçici bir ateşkes uzatması gündeme gelebilir. Böyle bir adım, çatışmanın yeniden alevlenmesini önler ve diplomasinin tamamen çökmesini engeller, ancak uzun vadeli bir çözüm sunmaz.
3. Senaryo: İran’ın katılımı olmayabilir; ancak ABD’nin son anda ateşkesi uzatma ihtimali tamamen dışlanmıyor. Bu durumda bile kalıcı bir istikrar sağlanmaz ve sadece kırılgan bir bekleme süreci oluşur; denizlerdeki gerilim ve karşılıklı suçlamalar sürer, yanlış hesaplama riski artar.
4. Senaryo: Görüşmeler başarısız olur ve ateşkes sona erer. Bu durumda ABD’nin İran’ın enerji ve ulaşım altyapısına yönelik saldırıları gündeme gelebilir ve İran da karşılık verebilir. Sonuç olarak çatışma bölgesel ölçekte hızla genişleyebilir.
Özetle mevcut tablo, tam bir diplomatik çözüm ile kesin bir savaşa yönelim arasında belirgin bir çizgi koymuyor. Ateşkesin sona ermesi ile olası bir anlaşma arasındaki gri alan büyüktür ve tarafların önümüzdeki günlerde atacağı adımlar bu alanı belirleyecek.
